Şelpe Tekniği Nedir ?

Yaylı sazların atası olarak kabul edilen büyük bir coğrafi bölgede rastlanan kopuzun en önemli değişimi anadoluda olmuştur.Kopuz anadoluda uğradığı değişimlerle aynı zamanda gelişimde göstermiştir.Burada Anadolu coğrafyasının zengin kültürünün etkisi büyüktür. Bağlama Kursu İzmir olarak bu yazımızda bağlamanın en eski tarihinden beri süregelen şelpe tekniğini anlatacağız. Şelpe Tekniği Nedir sorusuna cevap vereceğiz.

Şelpe Tekniğinin Tarihi

Zamanla meydana gelen değişimlerden en önemlisi geçiş at kılı,ipek tel gibi tellerden metal tellere olan geçiştir.Tabi bu geçiş sazdaki tınlamada el ile çalmada bir kolaylık getirmiştir.Saz çeşitlerindeki değişikliklerin biri de ağaç gövdesinin kullanımı ve mızrap tezene gibi araçlarla çalma denemeleri olmuştur.

Mızrap veya tezene ile çalım ilk olarak 14. Yüzyıl sonrası osmanlı sarayı ve çevresinde görülmüştür.Osmanlı sarayında sazların sesini yükseltmek için metal tel ve mızrap kullanımı halka ancak cumhuriyet döneminde etki etmiştir.Bunun nedeni ise köylünün fakir olması metal teli henüz bulamamasıdır. Tabi mızraba geçişi önemsemeyen el ile çalmayı yani şelpe dediğimiz tekniği devam ettiren ustalarda olmuştur.

Özellikler Alevi-Bektaşi geleneğinde mızrap kullanımı cok sonra önemsenmiştir bu tarih 20. Yüzyıl ortalarıdır. Dolayısıyla kapalı bir gelenek olan alevi-bektaşi geleneğinde şelpe ile çalım gelişmiştir.

Şelpe aynı zamanda pençe atma tekniği mızrap ile terkedilmiş olsa da yeniden canlanmış durumdadır.

Şelpe Tekniği Nasıl Yapılır?

Tellere alttan yukarıya vurma ya da yukarıdan aşağıya vurma, tel çekme ve parmak vurma gibi tekniklerle yapılır. İki el de bağlamanın sapındadır. Bir el nota basarken diğeri sap da notanın basılı olduğu tele basarak ses çıkmasını sağlar.

Bağlama Dersi İzmir olarak bu yazımızda şelpe tekniği hakkında bilgiler verdik. Merak ettikleriniz ve sorularınız için diğer yazılarımızı okuyabilir veya bize ulaşabilirsiniz.

Bağlama kursu İzmir //